Gazete Türleri ve Türk Edebiyatında Gazete Soruları 4

Gazete Türleri ve Türk Edebiyatında Gazete Soruları 4

Bu test; Türk edebiyatında gazetenin gelişimi, tefrika roman, gazete türleri, basın etiği, haber değeri ve gazete-edebiyat ilişkisi konularını kapsar.

30 soruÇoktan seçmeliGenel tekrar

Sorular

1. Gazetenin modern Türk edebiyatındaki temel katkısı nedir?

A) Yeni türlerin gelişmesi ve düşüncelerin geniş kitlelere ulaşması
B) Yazılı kültürün tamamen sona ermesi
C) Sadece sözlü halk anlatılarını sürdürmesi
D) Okur-yazar ilişkisini koparması
E) Edebî tartışmaları engellemesi

Cevabı göster

Doğru cevap: A — Gazete, modern Türk edebiyatında yeni yazı türlerinin gelişmesine ve fikirlerin geniş okur kitlesine ulaşmasına katkı sağlamıştır.

Paylaş

2. Tefrika roman hangi okuma alışkanlığını güçlendirmiştir?

A) Metni yalnızca sahnede izleme alışkanlığını
B) Eseri parça parça takip etme ve süreli yayın okuma alışkanlığını
C) Şiiri ölçüsüz okuma alışkanlığını
D) Haberi kaynaksız kabul etme alışkanlığını
E) Günlükleri topluca ezberleme alışkanlığını

Cevabı göster

Doğru cevap: B — Tefrika roman, eserin bölüm bölüm yayımlanmasıyla okurun süreli yayınları düzenli takip etmesini sağlamıştır.

Paylaş

3. Gazetecilikte kamu yararı hangi ilkeyle doğrudan ilişkilidir?

A) Her özel bilginin sınırsız yayımlanmasıyla
B) Toplumu ilgilendiren bilginin sorumlu biçimde paylaşılmasıyla
C) Dedikodunun haber kabul edilmesiyle
D) Kişisel çıkarın öne alınmasıyla
E) Kaynakların gizlenmesiyle

Cevabı göster

Doğru cevap: B — Kamu yararı, toplumun bilgilendirilmesini sağlayan haberlerin sorumlu ve doğru biçimde paylaşılmasıyla ilgilidir.

Paylaş

4. Gazete yazısında “okurun bilgilendirilmesi” hangi türde en temel amaçtır?

A) Lirik şiir
B) Haber yazısı
C) Masal
D) Fabl
E) Trajedi

Cevabı göster

Doğru cevap: B — Haber yazısının temel amacı okura olay hakkında açık ve doğru bilgi vermektir.

Paylaş

5. Bir haber metninde abartılı ve korku uyandırıcı başlık kullanılması neye yol açabilir?

A) Haberin nesnelliğini kesinleştirir.
B) Sansasyonel ve yanıltıcı bir etki oluşturabilir.
C) Kaynak güvenilirliğini artırır.
D) Metni akademik makaleye dönüştürür.
E) Okurun doğru bilgiye ulaşmasını kolaylaştırır.

Cevabı göster

Doğru cevap: B — Abartılı başlık, haberi olduğundan farklı göstererek okurda yanıltıcı bir etki oluşturabilir.

Paylaş

6. Gazete çevresinde yayımlanan eleştiri yazısı hangi beceriyi geliştirir?

A) Olayı yalnızca tarih sırasına dizme becerisini
B) Eseri ölçütlere göre değerlendirme ve yorumlama becerisini
C) Dize sonlarında redif bulma becerisini
D) Sahne dekoru kurma becerisini
E) Günlük tarihleri ezberleme becerisini

Cevabı göster

Doğru cevap: B — Eleştiri yazısı, sanat ve edebiyat eserlerini belirli ölçütlere göre değerlendirme becerisini geliştirir.

Paylaş

7. Röportajda “takip sorusu” hangi amaçla kullanılır?

A) Görüşmeyi hemen bitirmek için
B) Haberi şiire çevirmek için
C) Verilen cevabı derinleştirmek ve ayrıntılandırmak için
D) Kaynakları ortadan kaldırmak için
E) Görüşülen kişinin sözlerini gizlemek için

Cevabı göster

Doğru cevap: C — Takip sorusu, verilen cevabı açmak ve konu hakkında daha ayrıntılı bilgi almak için kullanılır.

Paylaş

8. Gazete yazılarında açık anlatım neden gereklidir?

A) Anlamı belirsizleştirmek için
B) Metnin geniş okuyucu kitlesi tarafından anlaşılabilmesi için
C) Okuru metinden uzaklaştırmak için
D) Haberin doğrulanmasını engellemek için
E) Yazıyı sadece uzmanlara kapatmak için

Cevabı göster

Doğru cevap: B — Gazete metinleri geniş kitlelere seslendiği için açık ve anlaşılır anlatım kullanılmalıdır.

Paylaş

9. Gazete türleri içinde kanıta dayalı düşünce yazısı hangisidir?

A) Masal
B) Koşma
C) Makale
D) Ninni
E) Destan

Cevabı göster

Doğru cevap: C — Makale, bir düşünceyi kanıtlarla açıklayan ve savunan öğretici yazı türüdür.

Paylaş

10. Köşe yazısının güncel olaylardan beslenmesi neyi gösterir?

A) Köşe yazısının kurmaca bir tür olduğunu
B) Gazete yazılarının toplumsal gündemle ilişkisini
C) Haberle tamamen aynı olduğunu
D) Yorumdan uzak olduğunu
E) Yalnızca tarihî olayları anlattığını

Cevabı göster

Doğru cevap: B — Köşe yazısı çoğunlukla güncel olaylardan hareket eder; bu durum gazete yazılarının toplumsal gündemle bağını gösterir.

Paylaş

11. Türk edebiyatında gazete, Batılılaşma sürecinde hangi işlevi üstlenmiştir?

A) Yazı türlerini tek biçime indirme işlevi
B) Edebiyatı okurdan uzaklaştırma işlevi
C) Yeni fikirleri ve toplumsal tartışmaları yayma işlevi
D) Haber dilini ortadan kaldırma işlevi
E) Tiyatroyu yasaklama işlevi

Cevabı göster

Doğru cevap: C — Gazete, Batılılaşma sürecinde yeni fikirlerin, toplumsal tartışmaların ve modern türlerin yayılmasında etkili olmuştur.

Paylaş

12. Haber yazısında “nasıl?” sorusu neyi açıklar?

A) Şiirin ölçüsünü
B) Romanın anlatıcısını
C) Olayın gerçekleşme biçimini
D) Tiyatronun perdesini
E) Kafiyenin türünü

Cevabı göster

Doğru cevap: C — “Nasıl?” sorusu, olayın gerçekleşme biçimini ve sürecini açıklar.

Paylaş

13. Gazete yazılarında okuru yanıltan görsel kullanımı hangi ilkeye aykırıdır?

A) Ölçü ilkesine
B) Doğruluk ve bağlam ilkelerine
C) Kafiye ilkesine
D) Kurmaca sözleşmesine
E) Sahneleme ilkesine

Cevabı göster

Doğru cevap: B — Görselin yanıltıcı biçimde kullanılması, haberin doğruluğunu ve bağlamını zedeler.

Paylaş

14. Bir röportajda görüşülen kişinin sözlerinin bağlamından koparılması neye yol açar?

A) Nesnelliğin artmasına
B) Etik sorun ve anlam çarpıtmasına
C) Haberin doğrulanmasına
D) Okurun daha iyi bilgilendirilmesine
E) Kaynak güvenilirliğinin yükselmesine

Cevabı göster

Doğru cevap: B — Sözleri bağlamından koparmak kişinin düşüncesini farklı gösterebilir ve etik sorun doğurur.

Paylaş

15. Gazete yazılarında “spot” hangi bölümdür?

A) Kaynakça listesi
B) Başlığın altında ana bilgiyi özetleyen kısa metin
C) Oyuncu kadrosu
D) Şiir ölçüsü
E) Romanın sonuç bölümü

Cevabı göster

Doğru cevap: B — Spot, haber başlığının altında yer alan ve temel bilgiyi kısaca özetleyen bölümdür.

Paylaş

16. Gazete türleri arasında haber ile yorumun ayrılması neden önemlidir?

A) Haberin daha belirsiz olması için
B) Okurun bilgi ile kişisel görüşü ayırt edebilmesi için
C) Kaynakların gizlenmesi için
D) Yazının daha kapalı olması için
E) Okurun yanlış yönlendirilmesi için

Cevabı göster

Doğru cevap: B — Haber bilgi vermeye, yorum ise değerlendirme yapmaya yöneliktir; okurun bu farkı ayırt etmesi gerekir.

Paylaş

17. Gazete çevresinde gelişen edebî kamuoyu hangi unsurlardan oluşur?

A) Yalnızca sahne oyuncularından
B) Yazarlar, okurlar, eleştirmenler ve yayımlanan metinler arasındaki tartışma alanından
C) Sadece anonim masal anlatıcılarından
D) Yalnızca kişisel günlüklerden
E) Sadece aruz kalıplarından

Cevabı göster

Doğru cevap: B — Edebî kamuoyu; yazar, okur, eleştirmen ve yayımlanan metinler çevresinde oluşan tartışma alanıdır.

Paylaş

18. Haber yazısında “doğrulanabilirlik” hangi anlama gelir?

A) Haberin kişisel duyguya dayanması
B) Bilginin kaynaklar aracılığıyla kontrol edilebilir olması
C) Olayın gizli tutulması
D) Başlığın içerikten kopması
E) Görselin olayla ilgisiz olması

Cevabı göster

Doğru cevap: B — Doğrulanabilirlik, haber bilgisinin kaynaklar aracılığıyla kontrol edilebilmesidir.

Paylaş

19. Gazete türlerinden söyleşi hangi özelliğiyle tanınır?

A) Tamamen bilimsel dipnotlarla kurulmasıyla
B) Konuşma havasında, samimi ve rahat bir anlatım taşımasıyla
C) Sadece sahne yönergeleri içermesiyle
D) Yalnızca olay örgüsü anlatmasıyla
E) Metnin tarihli günlük kaydı olmasıyla

Cevabı göster

Doğru cevap: B — Söyleşi, okurla konuşuyormuş gibi kurulan samimi ve rahat anlatımıyla tanınır.

Paylaş

20. Bir gazete yazısında haber değeri düşükse hangi sorun ortaya çıkar?

A) Haber daha güvenilir olur.
B) Okur için önem ve ilgi düzeyi zayıflayabilir.
C) Kaynakların değeri artar.
D) Metin daha akademik hâle gelir.
E) Başlık daha doğru olur.

Cevabı göster

Doğru cevap: B — Haber değeri düşük olan metin, okur açısından yeterince önemli ve ilgi çekici görülmeyebilir.

Paylaş

21. Gazete dili ile akademik makale dili arasındaki temel farklardan biri nedir?

A) Gazete dili her zaman daha kapalıdır.
B) Gazete dili daha geniş okura ulaşacak açıklık ve hız taşır.
C) Akademik dilde hiç kanıt kullanılmaz.
D) Gazete dili yalnızca ölçülü şiirden oluşur.
E) Akademik makale tamamen kurmacadır.

Cevabı göster

Doğru cevap: B — Gazete dili geniş okura hızlı ve anlaşılır bilgi ulaştırmayı amaçlar.

Paylaş

22. Gazetede yayımlanan haber metni için hangisi yanlıştır?

A) Olay açık biçimde aktarılmalıdır.
B) Yazarın kişisel övgü ve yergisi metnin merkezinde olmalıdır.
C) Kaynaklardan yararlanılmalıdır.
D) Başlık içerikle uyumlu olmalıdır.
E) 5N1K soruları dikkate alınmalıdır.

Cevabı göster

Doğru cevap: B — Haber metninde kişisel övgü ve yergi merkeze alınmaz; olay nesnel biçimde aktarılır.

Paylaş

23. Gazete yazılarının kısa ve etkili olması hangi gereksinimle ilgilidir?

A) Metni anlaşılmaz kılma amacıyla
B) Haberi tiyatroya çevirme isteğiyle
C) Okurun hızlı bilgi alma ve metni kolay takip etme gereksinimiyle
D) Şiirde redif kullanma zorunluluğuyla
E) Romanı bütünüyle özetleme amacıyla

Cevabı göster

Doğru cevap: C — Gazete yazıları okurun kısa sürede bilgi edinmesini ve metni kolay takip etmesini sağlamalıdır.

Paylaş

24. Basın etiğinde mahremiyet ilkesi neyi gerektirir?

A) Her özel bilginin yayımlanmasını
B) Kişisel haklar ve özel hayat konusunda dikkatli davranmayı
C) Kaynakların çarpıtılmasını
D) Görsellerin bağlamdan koparılmasını
E) Başlığın yanıltıcı yazılmasını

Cevabı göster

Doğru cevap: B — Mahremiyet ilkesi, kişisel haklara ve özel hayatın korunmasına dikkat etmeyi gerektirir.

Paylaş

25. Gazete türleri içinde “haber röportajı” hangi iki alanı birleştirir?

A) Şiir ölçüsü ile roman kişisini
B) Haber değeri taşıyan olay ile görüşme/gözlem tekniğini
C) Tiyatro sahnesi ile redifi
D) Günlük tarihi ile kafiye düzenini
E) Masal kalıbı ile bilimsel dipnotu

Cevabı göster

Doğru cevap: B — Haber röportajı, haber değeri taşıyan bir olayı görüşme ve gözlem yoluyla ayrıntılandırır.

Paylaş

26. Gazetecilikte “denge” ilkesi neyi gerektirir?

A) Yalnızca tek tarafı aktarmayı
B) Farklı tarafların ve kaynakların görüşlerine yer vermeyi
C) Kaynakları saklamayı
D) Yorumu haber gibi sunmayı
E) Görüşleri çarpıtmayı

Cevabı göster

Doğru cevap: B — Denge ilkesi, haberin tek taraflı kalmaması için farklı taraflara ve kaynaklara yer verilmesini gerektirir.

Paylaş

27. Gazete yazılarında fıkra/köşe yazısının kısa olması neyle ilişkilidir?

A) Konunun önemsiz olmasıyla
B) Güncel konuyu etkili ve yoğun biçimde yorumlama gereğiyle
C) Yazarın görüş belirtmemesiyle
D) Haberin tamamen kopyalanmasıyla
E) Bilginin kaynak gösterilmeden verilmesiyle

Cevabı göster

Doğru cevap: B — Fıkra ve köşe yazıları güncel bir konuyu kısa, yoğun ve etkili biçimde yorumlamayı amaçlar.

Paylaş

28. Gazete türleri ve öğretici metinler arasında ilişki kurulmasının nedeni nedir?

A) Gazete yazılarının tamamının masal olması
B) Gazete yazılarının çoğunun bilgi verme, açıklama, tartışma ve yorumlama işlevi taşıması
C) Hepsinin sahnelenmek için yazılması
D) Gazete yazılarında hiçbir düşünce bulunmaması
E) Gazetenin yalnızca şiirlerden oluşması

Cevabı göster

Doğru cevap: B — Gazete yazıları çoğu zaman bilgi verme, açıklama, tartışma ve yorumlama işlevi taşıdığı için öğretici metinlerle ilişkilidir.

Paylaş

29. Bir haberin yayımlanmadan önce kontrol edilmesi hangi sürecin parçasıdır?

A) Kurmaca olay kurma sürecinin
B) Doğrulama ve editoryal denetim sürecinin
C) Uyak bulma sürecinin
D) Sahne prova sürecinin
E) İç monolog sürecinin

Cevabı göster

Doğru cevap: B — Haber yayımlanmadan önce bilginin doğruluğu ve yayın ilkelerine uygunluğu kontrol edilir.

Paylaş

30. Gazete türleriyle ilgili genel sonuç hangisidir?

A) Gazete türleri edebiyatla ilişkisizdir.
B) Gazete türleri, modern Türk edebiyatının kamusal, öğretici ve tartışmacı yönünü güçlendiren önemli yazı alanlarıdır.
C) Haber yazısı kişisel görüşten oluşur.
D) Röportajda görüşme yapılmaz.
E) Gazete, okur kitlesini daraltmak için kullanılmıştır.

Cevabı göster

Doğru cevap: B — Gazete türleri modern Türk edebiyatında bilgi verme, tartışma ve kamuoyu oluşturma işlevleriyle önemli bir yer tutar.

Paylaş

Cevap Anahtarı

  1. A
  2. B
  3. B
  4. B
  5. B
  6. B
  7. C
  8. B
  9. C
  10. B
  11. C
  12. C
  13. B
  14. B
  15. B
  16. B
  17. B
  18. B
  19. B
  20. B
  21. B
  22. B
  23. C
  24. B
  25. B
  26. B
  27. B
  28. B
  29. B
  30. B

Bu sayfayı paylaş

Bu test sayfasını öğrencilerle paylaşabilirsiniz.

İlgili testler: Test 1 | Test 2 | Test 3

Benzer Gönderiler