Yazılı Anlatım Türleri 3

1. Bir gazetede yayımlanan, güncel bir sorunu kişisel görüşle ele alan kısa yazı türü hangisidir?

A) Fıkra/köşe yazısı
B) Biyografi
C) Röportaj
D) Günlük
E) Gezi yazısı

2. “Okurla sohbet ediyormuş gibi yazma” hangi türde daha belirgindir?

A) Haber
B) Sohbet
C) Rapor
D) Biyografi
E) İnceleme

3. Aşağıdakilerden hangisi röportajın özelliklerinden biridir?

A) Yalnızca yazarın kendi yaşamını anlatması
B) Sadece tarih belirtilerek yazılması
C) Konuyu gözlem, görüşme ve araştırmayla desteklemesi
D) Sadece kişisel duyguya dayanması
E) Resmî dilekçe biçiminde olması

4. Haber yazısında gereksiz ayrıntıdan kaçınılmasının temel nedeni nedir?

A) Metni kurmaca yapmak
B) Haberi daha kapalı hâle getirmek
C) Yazarın yorumunu artırmak
D) Bilgiyi açık ve hızlı aktarmak
E) Gezi izlenimi oluşturmak

5. Anı türüyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

A) Olaylar yaşandıktan sonra kaleme alınır
B) Sadece bilimsel veri sunar
C) Mutlaka günlük biçimindedir
D) Resmî başvuru metnidir
E) Sadece hayalî kişileri anlatır

6. Biyografi ile otobiyografinin ortak yönü hangisidir?

A) İkisinin de yaşam öyküsü anlatması
B) İkisinin de haber yazısı olması
C) İkisinin de gezi izlenimi içermesi
D) İkisinin de kurmaca olması
E) İkisinin de yalnızca diyalogdan oluşması

7. Denemenin dili genellikle nasıl olmalıdır?

A) Sadece resmî ve kalıplaşmış
B) Tamamen teknik terimlerle dolu
C) Doğal, içten ve düşündürücü
D) Yalnızca haber dili
E) Kapalı ve anlaşılmaz

8. Gezi yazısında yazarın gözlemlerini desteklemesi için ne kullanması uygundur?

A) Dilekçe kalıpları
B) Tarihî, kültürel ve coğrafi bilgiler
C) Sadece uydurma olaylar
D) Mahkeme tutanakları
E) Ölçü ve uyak

9. Günlük türünün en belirgin biçimsel özelliği nedir?

A) Tarih atılarak yazılması
B) Kaynakça içermesi
C) Sahnelenmesi
D) Jüri önünde savunulması
E) Başka bir kişinin hayatını anlatması

10. İnceleme yazısında değerlendirme yapılırken neye ihtiyaç vardır?

A) Konu dışı anılara
B) Belirsiz ifadelere
C) Sadece kişisel övgüye
D) Ölçüt ve gerekçeye
E) Masalsı anlatıma

11. Haber yazısında “neden?” sorusu neyi açıklar?

A) Olayın sebebini
B) Olayın kişilerini
C) Olayın geçtiği yeri
D) Olayın zamanını
E) Haberin başlığını

12. Röportaj yazarı konuyu yerinde gözlemlediğinde metne ne kazandırır?

A) Sadece duygusallık
B) Canlılık ve gerçeklik duygusu
C) Uyak düzeni
D) Resmîlik
E) Kurmaca zorunluluğu

13. Otobiyografide olayların tamamen tarafsız aktarılması neden zor olabilir?

A) Yazarın kendi yaşamını anlatması nedeniyle
B) Metnin haber yazısı olması nedeniyle
C) Türün gezi yazısı olması nedeniyle
D) Kaynakça zorunlu olduğu için
E) Konunun her zaman bilimsel olması nedeniyle

14. Biyografi yazarı hangi bilgileri kullanmalıdır?

A) Yalnızca söylentileri
B) Sadece hayalî olayları
C) Belge, tanıklık ve güvenilir kaynakları
D) Sadece yazarın duygularını
E) Günlük hava durumunu

15. Fıkra/köşe yazısında başlık nasıl olmalıdır?

A) Konuyu çağrıştıran ve dikkat çeken nitelikte
B) Her zaman kaynakça biçiminde
C) Mutlaka tarih biçiminde
D) Tamamen belirsiz
E) Sadece sayılardan oluşan

16. Sohbet türünde ağır akademik dil yerine daha sade dil kullanılmasının nedeni nedir?

A) Okurla yakın ve anlaşılır iletişim kurmak
B) Metni resmî dilekçeye dönüştürmek
C) Haberi doğrulamak
D) Kurmaca kahraman yaratmak
E) Kaynakçayı uzatmak

17. Gezi yazısı ile haber yazısının farkı hangisidir?

A) Gezi yazısı izlenim ve gözlem içerir; haber daha çok olayı nesnel aktarır
B) Haber her zaman şiirdir
C) Gezi yazısı hiçbir gerçeklik taşımaz
D) Haber yalnızca kişisel anıdır
E) İkisi de aynı türdür

18. Anı yazılarında dilin içten olması neyi sağlar?

A) Okurun yaşantıya yaklaşmasını
B) Metnin resmîleşmesini
C) Kaynakçanın kaldırılmasını
D) Haber değerinin azalmasını
E) Uyak kurulmasını

19. Günlük ile otobiyografinin ortak yönü nedir?

A) Kişisel yaşamdan izler taşıması
B) Sadece başkasının hayatını anlatması
C) Tamamen haber diliyle yazılması
D) Resmî kurumlara sunulması
E) Sadece gezi izlenimi olması

20. Aşağıdakilerden hangisi haber yazısı için uygun değildir?

A) Doğruluk
B) Açıklık
C) Tarafsızlık
D) Kısa ve anlaşılır anlatım
E) Kanıtsız kişisel yargıların öne çıkması

21. İnceleme yazısında sonuç bölümünde ne yapılır?

A) Genel değerlendirme yapılır
B) Sadece tarih atılır
C) Kişiler konuşturulur
D) Olay tamamen gizlenir
E) Uyak düzeni verilir

22. Röportajın okur üzerindeki etkisini artıran unsur hangisidir?

A) Tanık sözleri ve canlı gözlemler
B) Sadece kaynakça listesi
C) Belirsiz anlatım
D) Resmî dilekçe kalıpları
E) Hayalî masal kişileri

23. Biyografi yazılırken kişinin hangi yönleri ele alınabilir?

A) Yaşamı, eserleri, başarıları ve etkileri
B) Sadece günlük hava durumu
C) Yalnızca kurmaca kişileri
D) Sadece haber başlıkları
E) Dilekçe sonuçları

24. Deneme yazısında konu sınırlaması nasıldır?

A) Çok geniş olabilir; yazar pek çok konuda düşünce geliştirebilir
B) Sadece resmî başvuru konularıdır
C) Yalnızca gezi yerleridir
D) Sadece haber olaylarıdır
E) Mutlaka deney sonucudur

25. Sohbet ile denemenin ortak yönü hangisidir?

A) Yazarın kişisel düşüncesinin bulunabilmesi
B) İkisinin de bilimsel rapor olması
C) İkisinin de haber metni olması
D) İkisinin de sadece kaynakçadan oluşması
E) İkisinin de tiyatro metni olması

26. Gezi yazısında anlatılan yerle ilgili tarihî bilgi verilmesi ne sağlar?

A) Okurun yeri daha bilinçli tanımasını
B) Yazının günlük olmasını
C) Haber niteliğinin yok olmasını
D) Kaynakçanın gereksizleşmesini
E) Metnin münazaraya dönüşmesini

27. Otobiyografi yazarı yaşamını anlatırken hangi sırayı kullanabilir?

A) Doğumdan başlayarak kronolojik sıra
B) Sadece kaynakça sırası
C) Rastgele haber başlıkları
D) Yalnızca coğrafi sıra
E) Dilekçe düzeni

28. Fıkra/köşe yazısında yazarın imzasının bulunması neyi gösterir?

A) Yazının kişisel yorum niteliğini
B) Yazının anonim olduğunu
C) Yazının günlük olduğunu
D) Yazının roman olduğunu
E) Yazının biyografi olduğunu

29. Haber yazısı ile röportajın ortak yönü nedir?

A) Gerçek olay veya durumlarla ilgili olabilmeleri
B) İkisinin de tamamen kurmaca olması
C) İkisinin de şiir biçiminde yazılması
D) İkisinin de kaynak kullanamaması
E) İkisinin de günlük olması

30. Yazılı anlatım türlerini ayırt etmede en önemli ölçütlerden biri nedir?

A) Türün amacı, konusu ve anlatım biçimi
B) Yazının yalnızca uzunluğu
C) Kullanılan kâğıdın rengi
D) Yazarın yaşı
E) Sayfa kenar boşluğu