Deyimler Sözlüğü: En Çok Kullanılan Deyimler ve Anlamları
Deyimler, bir durumu kısa, etkili ve çoğu zaman mecazlı biçimde anlatan kalıplaşmış sözlerdir. Bu rehberde günlük hayatta ve sınavlarda sık karşılaşılan deyimleri anlamlarıyla birlikte bulabilir, ardından A–E seçenekli testle kendini deneyebilirsin.
En Çok Kullanılan Deyimler ve Anlamları
| Deyim | Anlamı |
|---|---|
| Etekleri zil çalmak | Çok sevinmek. |
| Burnundan solumak | Çok öfkeli olmak. |
| Kulak kabartmak | Dikkatle dinlemek. |
| Gözden düşmek | Değerini ve itibarını kaybetmek. |
| Göze girmek | Birinin beğenisini kazanmak. |
| Dilinde tüy bitmek | Aynı şeyi söylemekten usanmak. |
| İpe un sermek | Bahane ileri sürerek işi geciktirmek. |
| Elini taşın altına koymak | Sorumluluk almak. |
| Ağzı kulaklarına varmak | Çok sevinmek. |
| Göz kulak olmak | Koruyup kollamak. |
| İçi içine sığmamak | Çok heyecanlanmak veya sevinmek. |
| Kafasına koymak | Bir işi yapmaya kesin karar vermek. |
| Ayak diremek | İnatla karşı koymak. |
| El ele vermek | Birlikte hareket etmek. |
| Köşeye sıkışmak | Çaresiz durumda kalmak. |
Deyimlerin Özellikleri
- Kalıplaşmış sözlerdir.
- Çoğu mecazlıdır.
- Sözcüklerinin yeri keyfî biçimde değiştirilemez.
- Bir durumu veya duyguyu güçlü biçimde anlatır.
- Atasözlerinden farklı olarak çoğu zaman genel hüküm bildirmez.
20 Soruluk Deyimler Testi
1. “Etekleri zil çalmak” ne demektir?
A) Çok sevinmek B) Kızmak C) Susmak D) Utanmak E) Beklemek
Cevabı göster
A.
2. “Burnundan solumak” neyi anlatır?
A) Çok sevinmeyi B) Çok öfkeli olmayı C) Uyumayı D) Şaşırmayı E) Korkmayı
Cevabı göster
B.
3. “Kulak kabartmak” ne demektir?
A) Bağırmak B) İtiraz etmek C) Dikkatle dinlemek D) Unutmak E) Gülmek
Cevabı göster
C.
4. “İpe un sermek” ne demektir?
A) Çok çalışmak B) Para biriktirmek C) Yardım etmek D) Bahane üretmek E) Hızlı davranmak
Cevabı göster
D.
5. “Elini taşın altına koymak” neyi anlatır?
A) Kaçmak B) Susmak C) Üzülmek D) Dinlenmek E) Sorumluluk almak
Cevabı göster
E.
6. “Gözden düşmek” ne demektir?
A) Değer kaybetmek B) Ünlü olmak C) Sevinmek D) Dinlenmek E) Gizlenmek
Cevabı göster
A.
7. “Göze girmek” ne demektir?
A) Kaybolmak B) Beğeni kazanmak C) Üzülmek D) Tartışmak E) Şüphelenmek
Cevabı göster
B.
8. “Dilinde tüy bitmek” neyi anlatır?
A) Susmayı B) Şarkı söylemeyi C) Tekrar tekrar söylemekten usanmayı D) Yalan söylemeyi E) Gülmeyi
Cevabı göster
C.
9. “Göz kulak olmak” ne demektir?
A) Bakmamak B) Kızmak C) Yargılamak D) Koruyup kollamak E) Kaçmak
Cevabı göster
D.
10. “Kafasına koymak” ne demektir?
A) Unutmak B) İtiraz etmek C) Dinlenmek D) Pişman olmak E) Kesin karar vermek
Cevabı göster
E.
11. Aşağıdakilerden hangisi deyimdir?
A) El ele vermek B) Sakla samanı, gelir zamanı C) Damlaya damlaya göl olur D) Ayağını yorganına göre uzat E) Ne ekersen onu biçersin
Cevabı göster
A.
12. Aşağıdakilerden hangisi atasözü değildir?
A) İşleyen demir ışıldar B) Göze girmek C) Ak akçe kara gün içindir D) Damlaya damlaya göl olur E) Ne ekersen onu biçersin
Cevabı göster
B.
13. Deyimler için hangisi doğrudur?
A) Her zaman öğüt verir B) Söyleyeni bellidir C) Kalıplaşmış sözlerdir D) Yalnız gerçek anlamlıdır E) Yalnız yazılı dilde kullanılır
Cevabı göster
C.
14. Deyimlerin çoğu hangi anlam özelliğini taşır?
A) Terim B) Sayısal C) Bilimsel D) Mecaz E) Resmî
Cevabı göster
D.
15. “Ayak diremek” ne demektir?
A) Çok koşmak B) Yardım etmek C) Dinlenmek D) Sevinmek E) İnatla karşı koymak
Cevabı göster
E.
16. “Köşeye sıkışmak” neyi anlatır?
A) Çaresiz kalmayı B) Sevinmeyi C) Zenginleşmeyi D) Başarmayı E) Tembelliği
Cevabı göster
A.
17. “Ağzı kulaklarına varmak” ne demektir?
A) Kızmak B) Çok sevinmek C) Korkmak D) Susmak E) Şaşırmak
Cevabı göster
B.
18. “İçi içine sığmamak” neyi anlatır?
A) Öfkeyi B) Tembelliği C) Büyük heyecan veya sevinci D) Unutkanlığı E) Korkuyu
Cevabı göster
C.
19. Aşağıdakilerden hangisi deyimlerin özelliği değildir?
A) Kalıplaşmış olmaları B) Mecaz taşıyabilmeleri C) Durumu etkili anlatmaları D) Her zaman genel öğüt vermeleri E) Söz varlığını zenginleştirmeleri
Cevabı göster
D.
20. Atasözü ile deyim arasındaki temel farklardan biri nedir?
A) Deyimin her zaman cümle olması B) Atasözünün söyleyeninin belli olması C) Deyimin yalnız yazılı dilde kullanılması D) Atasözünün mecaz taşımaması E) Atasözünün genel yargı taşıması
Cevabı göster
E.
Deyimler Hakkında Sık Sorulanlar
Deyim ile atasözü arasındaki temel fark nedir?
Deyim çoğunlukla bir durumu kalıplaşmış biçimde anlatır; atasözü ise genel bir yargı, deneyim veya öğüt taşır.
Deyimler her zaman mecazlı mıdır?
Deyimlerin önemli bir bölümü mecazlıdır; ancak bütün deyimleri tek kuralla yalnız mecazlı kabul etmek doğru değildir.
Deyimlerin sözcükleri değiştirilebilir mi?
Kalıplaşmış yapı oldukları için sözcükleri ve sözcük sırası gelişigüzel değiştirilemez.
Karşılaştırmalı çalış: Atasözü, Deyim ve Özdeyiş Farkları · Atasözleri Sözlüğü · Özdeyişler